-
A Lingua
Real Academia Galega
- A institución
- Letras galegas
-
Comunicación
-
Dicionarios
Fotogalería Mapa
O Mapa Sociolingüístico de Galicia 2004 (2007-2011), dirixido por Manuel González González e coordinado por Modesto A. Rodríguez Neira e Arturo X. Pereiro Rozas, tiña como obxectivo coñecer a situación social da lingua galega desde catro perspectivas complementarias: a lingua inicial e a competencia lingüística, os usos lingüísticos e as actitudes lingüísticas. Os datos analizados procedían das enquisas realizadas en 2004 a unha mostra da poboación galega de entre 15 a 54 anos.
O primeiro volume mostraba un forte retroceso da transmisión inicial do galego entre 1992, data do anterior estudo, e 2004. O galego pasou de ser a lingua inicial maioritaria no Mapa Sociolingüístico de Galicia, cun 60,3 %, a representar soamente o 20,6 % en 2004. Pola contra, aumentaba o monolingüísmo inicial en castelán e tamén o bilingüismo.
Manifestación na Coruña a prol da normalización lingüística (17/V/1987). Real Academia Galega. Arquivo
O galego aparece asociado a persoas de maior idade, procedentes de localidades pequenas e con menor nivel educativo, mentres que o castelán gaña presenza entre os grupos máis novos, con maior nivel educativo e residentes en núcleos urbanos. O estudo salienta así unha forte relación entre a transmisión do galego e o ámbito rural, ao tempo que a urbanización favorece o castelán.
Uxío Novoneyra no V Salón do Libro Infantil e Xuvenil na Coruña (XII/1991). Real Academia Galega. Arquivo
En canto á competencia lingüística, o mapa amosa un nivel elevado de coñecemento tanto do galego como do castelán nas catro destrezas estudadas: entender, falar, ler e escribir. Con todo, o castelán presenta unha competencia superior e máis homoxénea.
O segundo volume céntrase nos usos reais das linguas e confirma a tendencia cara a unha presenza menor do galego. Na lingua habitual prevalece un bilingüismo, con bilingüismo con predominio do castelán. Entre 1992 e 2004 diminúe o monolingüismo en galego e aumentan tanto o monolingüismo en castelán como o bilingüismo de base castelá.
Evolución da lingua habitual no tramo de idade 16 a 54 anos nos MSG de 1992 e 2004. Mapa sociolingüístico de Galicia 2004. Volume II: Usos lingüísticos en Galicia (2008). Real Academia Galega
Na escola, o castelán é a lingua hexemónica: o 68,9 % recibiu a educación primaria en castelán ou maioritariamente en castelán, fronte ao 55,8 % na secundaria. No traballo tamén se reflicte o descenso do uso do galego respecto de 1992. Estes datos mostran que o galego non conseguiu consolidar unha presenza estable na educación e no mundo do traballo.
Cativada no Correlingua de 2007. Real Academia Galega. Arquivo
O terceiro volume analiza os estereotipos sobre o galego. As opinións xerais son maioritariamente favorables ao bilingüismo: a maioría considera que os galegos deben falar tanto galego como castelán, que os nenos deberían recibir ambas linguas na casa e que a escola debería repartir equilibradamente o ensino entre elas.
En conxunto, os tres volumes presentan unha realidade marcada pola perda de transmisión e uso do galego, aínda que tamén mostran unha valoración social xeralmente positiva da lingua e unha ampla competencia bilingüe. A familia perde capacidade de transmisión e as actitudes positivas cara ao galego non se traducen na súa maior práctica.
Papel da lingua galega como símbolo de identidade colectiva. Mapa sociolingüístico de Galicia 2004. Volume III: Actitudes lingüísticas en Galicia (2011). Real Academia Galega


